حقوق ناشی از مجاورت املاک در فقه و حقوق ایران

مالکیت مبتنی بر قاعده تسلیط می باشد و افراد هرگونه دخل و تصرف در اموال خود دارند. اما این قاعده توسط قاعده لاضرر و ماده 132 ق.م و اصل 40 ق.ا محدود و از ضرر به دیگران جلوگیری می کنند.ماده 132ق.م مانند قاعده لاضرر مقرر می دارد که کسی نمی تواند تصرفی بکند که باعث ورود ضرر به دیگری شود مگر برای رفع حاجت و دفع ضرر به صورت متعارف باشد. از قواعد دیگر بحث املاک حق ارتفاق است که علاوه برجنبه مثبت که برای مالک در ملک دیگری حق ایجاد می کند می تواند منفی باشد و برای او محدودیت بوجود آورد چون برای دیگری در ملک او حق ایجاد کرده است. در املاک مشاع و در آپارتمانها قسمتهایی از ملک مشترک اند و مالکان در آن به اندازه سهم خود شریک هستند وبدون رضایت اکثریت و شریک خود نمی توانند اقدام به تغییر در مشترکات املاک کنند مگر به اذن شریک یا شرکا حتی در قسمتهای اختصاصی که در مالکیت اختصاصی فرد است چنانچه تصرف در قسمت اختصاصی خود باعث ایجاد ناهمگونی در ظاهر ساختمان و ورود ضرر به دیگر ساکنین است. این محدودیتها برای جلوگیری از ضرر به دیگران و حفظ منافع عمومی که بر منافع فردی ارجحیت دارد وضع شده است.در قانون تملک آپارتمانها نیز تعارض وجود دارد،امید است در اصلاحات بعدی قوانین، مقررات جامع تری در خصوص تنظیم روابط مالکان تدوین گردد.
واژه‌های کلیدی: محدودیت، مجاورت، ملک، حق، همسایه