نقش دولت در کنترل جمعیت پژوهشی در قانون عراق و شریعت اسلامی

موضوع کنترل موالید یکی از مسائل مهم در سطح ملی و بین‌المللی است که اکثر دولت‌های جهان برنامه‌های کنترل زاد و ولد خود را در کشورهای خود اجرا کرده‌اند تا تنظیم جمعیت را ایجاد کنند و این مسأله شامل همه موالید چه فرزندان حاصل از ازدواج‌های قانونی و چه غیرقانونی است. این واقعیت را باید درنظر گرفت که افزایش موالید منجر به افزایش جمعیت و در نتیجه افزایش نرخ رشد می‌شود که نیازمند ارائه خدمات آموزشی و درمانی و مراقبت از والدین به عنوان مربیان اصلی تربیتی و دوران بلوغ کودکان و تأمین کنندگان معیشت و پوشاک و آموزش و مراقبت‌های بهداشتی از کودکان هستند. البته نباید فراموش کرد که رشد موالید ممکن است با بسیاری از بحران‌های اقتصادی، جنگ‌ها، رشد بیکاری و موارد دیگر همراه باشد و در این میان برای برخی از خانواده‌ها که درک درستی از ابعاد فرهنگی مسئله ندارند نسبت به پیشگیری از بارداری باید اقدام کرد. در همین راستا مشاهده‌ می‌کنیم که برخی از دولت‌ها که با رشد موالید و جمعیت مواجه هستند، همسران را به کنترل تعداد اعضای خانواده تشویق می‌کنند. از این نکته نیز نباید غافل ماند که روش‌های مدرن بسیاری در پیشگیری از بارداری وجود دارد که قانون و احکام شرعی را نیز نقض نمی‌کند و اهمیت این مسأله به لحاظ کاهش مرگ و میر مادران به دلیل مشکلات دوران بارداری و کاهش فرزندآوری مخاطره‌آمیز به دلیل بیماری‌های ژنتیکی نیز ثابت شده است. بحث جلوگیری از بارداری از نظر شرعی ممنوع است که البته این موضوع با پیشگیری از بارداری تفاوت دارد که اسلام با توجه به دلایل ذکر شده فوق مخالفت نمی‌کند به خصوص اگر مسأله مرتبط با سلامتی زن باشد یا اینکه او بخواهد به فرزند اول شیر دهد. علاوه بر این، باید درنظر داشت که شرط توافق و تفاهم زوجین در زمینه پیشگیری از بارداری در قانون وجود دارد و این بدین معنی است که مادر از هر طایفه یا مذهبی که باشد، حق دارد بدون اکراه و در چهارچوب روش‌های قانونی و با حفظ سلامتی خود در تسریع یا تاخیر در بارداری تصمیم بگیرد. از این منظر هدف این پایان‌نامه تبیین و مقایسه روش‌های کنترل جمعیت در قانون عراق و شریعت اسلامی در تبیین تعریف جمعیت و اهمیت آن و تشابه‌ها و اختلاف‌های میان مبانی قانونی و شرعی است. پیشگیری از بارداری در اسلام به شرطی که مبانی شرعی با دلیل و هدف آن موافق باشد و روش‌های آن نیز مجوز شرعی داشته باشد، مجاز است و در غیر اینصورت جلوگیری از بارداری چون خلاف احکام اسلام است، حرام به حساب می‌آید.
واژه‌های کلیدی: دولت، کنترل جمعیت، قانون عراق، شریعت اسلامی