بررسی مبانی فقهی و حقوقی استفاده از هیپنوتیزم (فایل منبع موجود نیست)

در طی دو قرن اخیر که هیپنوتیزم کشف گردیده است نظریات متفاوتی در مورد ماهیت آن ارائه شده است و با توجه به اینکه از مسائل مستحدثه است سخنی از آن در کتب فقهای متقدم دیده نمی شود و فقهای متاخر نیز نظریات متفاوتی در مورد آن ارائه داده اند. بعضی از فقها، هیپنوتیزم را ذیل بحث سحر و جادو آورده اند (مودب، ص 203) و آن را مطلقاً حرام دانسته اند (خمینی، استفتاءات ، ج‌2، ص 22). اما در مقابل این فتوا، فقهای دیگری وجود دارند که با شرایطی هیپنوتیزم را جایز شمرده اند (مکارم شیرازی، احکام پزشکی، ص 45، س 115). افرادی که هیپنوتیزم را جایز ندانسته اند در مخالفت و عدم مشروعیت آن دلایلی زا ذکر کرده اند که به شرح زیر می باشد:1-خارج ساختن مسیر زندگی از مجرای عادی و طبیعی؛2. زمینه بسیاری از فریبکاری‌ و شیادی‌ ها چنان که هم اکنون از طریق هیپنوتیزم و اسپریتسم و در گذشته از طریق سحر و جادو و فالگیری مرسوم بوده است.3. احیاناً موجب کشف و افشای اسرار دیگران می شود؛ زیرا یکی از کارهای هیپنوتیزم کننده خواندن ذهن شخص مورد نظر است.4. تصرف غیر اختیاری در نفوس دیگرانافرادی که با شرایطی، هیپنوتیزم را جایز شمرده اند، شروط مختلفی را ذکر کرده اند که به شروط زیر می توان اشاره کرد:1-بعضی استفاده از آن را در صورتی که غرض عقلائی حلال و قابل ملاحظه داشته باشد و ضرر معتنابهی هم برای شخص هیپنوتیزم شده نداشته باشد، جایز دانسته اند.2-برخی استفاده از هیپنوتیزم برای مقاصد طبّی و مانند آن را حلال دانسته اند، مشروط بر اینکه تجربه و آگاهی کافی داشته باشد، و آثار منفی و خلاف شرعی بر آن مترتب نگردد.3-عده ای در صورتی حکم به جواز آن داده اند که خوف ضرر بر کسی که این عمل با او انجام می‌گیرد یا شخصی دیگر نیاشد.4-گروهی نیز جواز آن را منوط کرده اند برای معالجه [بیمار]، در صورتی که طریق معالجه منحصر به آن باشد و موجب کشف اسرار دیگران نشود.در این تحقیق مبانی فقهی شیعه اعم از مخالفان و موافقان استفاده از هیپنوتیزم مورد مطالعه قرار می گیرد و از جنبه های تازه ای که در این تحقیق به آن اشاره می شود جواز و عدم جواز استفاده از آن در پزشکی، ورزش و … است و بررسی اینکه چه آثار فقهی و حقوقی بر آن مترتب می شود.
واژه های کلیدی: هیپنوتیزم، فقه.