ماهیت و مصادیق تشبه به کفار از منظر مذاهب خمسه

یکی از اقدامات کفّار در جهت تضعیف امّت اسلامی، سعی در تشبّه مسلمین به کفّار است تا از این طریق، به تدریج در تمایلات مسلمین تصرّف کرده و آن‌ها را از اعتقادات دینی خود جدا سازند. تشبّه به کفّار، در پیش گرفتن روش‌های فردی و اجتماعی کافران در تمام عرصه‌ها و حتّی تجلّی‌های زندگی، توسّط یک مسلمان است که او را به آنان شبیه می‌سازد. به عبارت دیگر، تشبّه به کفّار با آنچه تحت عنوان سبک زندگی مطرح می‌گردد، ارتباط وثیقی دارد. در حال حاضر مسئله‌ی تشبّه به کفّار با کمک تهاجم فرهنگی غرب، وارد مرحله‌ی جدیدی از دوران حیات خود شده است. از سوی دیگر با توجّه به این که در کتب فقهی، به صورت تفصیلی به این موضوع پرداخته نشده است، در حال حاضر مؤمنان درصدد یافتن مفهوم و ضابطه‌ ای هستند تا پس از شناخت افعالی که تشبّه به کفّار محسوب می‌شوند، از آن‌ها اجتناب کنند. تشبّه به کفّار در اموری که برگرفته از شعائر آن‌ها باشد، محکوم به حرمت است و یکی از مهمّ‌ترین مستندات این حکم، قاعده‌ی فقهی نفی سبیل است. امّا در صورتی که تشبّه به کفّار در اموری غیر از شعائر آن‌ها صورت بگیرد، محکوم به کراهت است. معیارهای لازم برای شناخت مصادیق تشبّه به کفّار، از روایات استفاده می‌گردد و با تنقیح آن‌ها می‌توان به مصادیق جدید تشبّه به کفّار دست یافت. این پژوهش که پژوهشی بنیادی-کاربردی است و با مراجعه به اسناد و مدارک موجود، به روش کتابخانه‌ای تهیّه گردیده، پس از بررسی حکم تشبّه به کفّار از منظر مذاهب خمسه‌‌ی اسلامی و ذکر ادلّه و برخی از فلسفه‌های نهی از آن، به تبیین ابعاد، عناصر مادّی و معنوی، معیارهای شناخت مصادیق و برخی از مصادیق تشبّه به کفّار در اعتقادات، عبادات، پوشش، آرایش، آداب و رسوم و ساختمان سازی می‌پردازد.
واژه های کلیدی: تشبه، کفار، سبک زندگی، نفی سبیل، تهاجم فرهنگی