چالش های حقوقی – اخلاقی اهدای گامت و جنین بیگانه

در قرن اخیر، با پیشرفت‌های چشمگیر در زمینه درمان ناباروری و ارائه روش‌های نوین، مسائل جدیدی را پیش روی محققان قرار داده است. تلاش‌های انجام گرفته؛ در زمینه ناباروری با روش اهدای گامت و جنین بیگانه، پرسش‌ها و چالش-های شرعی، حقوقی واخلاقی متعددی را به وجود آورده است . مشروعیت استفاده از گامت و جنین بیگانه؛ نخستین پرسشی است که در این حوزه مطرح می‌گردد. علاوه بر آن چالش‌هایی در زمینه مسائل حقوقی ؛از قبیل نسب ، ارث و نیز قرارداد مربوط به اهدای جنین و گامت بیگانه و شرایط آن و مباحثی چون رازداری و محرمانگی مطرح می‌شود. با توجه به اختلاف نظر فقهای معاصر، در مورد این مسائل و خلأ و ابهام قانونی در این زمینه‌ها، بررسی همه جانبه این موضوع از اهمیت زیادی برخوردار است.به عنوان مهم‌ترین نتایج حاصل از این تحقیق می‌توان به ؛ مشروعیت یا عدم مشروعیت اهدای گامت و جنین بیگانه نام برد که فقها به عدم جواز اهدای گامت بیگانه نظر دارند و در مورد جنین آن را به طور مطلق حرام نمی‌دانند و نظر بر جواز آن است. از نظر قرارداد مربوط به اهدا که آیا بیع است یا از عقود معهود، عقیده بر این است که اهدا به زوجین متقاضی ذیل عناوین بیع و معاهدات قرار نمی‌گیرد بلکه بخشی از درمان محسوب می‌شود و اهداکنندگان چون در فرآیند درمان همکاری می‌کنند استحقاق دریافت عوض را دارند .در مورد ارث برای کودک اهدایی؛ عقیده بر این است که به خاطر مصلحت کودک ، طفل به پدر و مادر قانونی ارتباط پیدا می‌کند و از آنها ارث می‌برد. پایان نامه حاضر پس از شناسایی چالش‌های حقوقی و اخلاقی، به تبیین راهکارهای ارائه شده در حقوق ایران و فقه امامیه برای برون رفت از این چالش‌ها پرداخته و در صدد تعیین میزان موفقیت نظام حقوقی ایران در این رابطه است.
واژه های کلیدی: اهدای گامت و جنین، گامت بیگانه، جنین بیگانه، مشروعیت قرارداد، حقوق ایران، فقه امامیه.