نقش صیغه لفظی در انشاء عقد نکاح از دیدگاه مذاهب اسلامی و قانون ایران (فایل منبع موجود نیست)

در هر عقدی اراده و قصد طرفین ملاک است و این اراده که به اراده ظاهری و باطنی تقسیم می‌شود مکمل یکدیگرند. لذا عقد نکاح که از عقود لازم است به‌طریق‌اولی به این دو اراده نیاز دارد؛ و برای اینکه اراده باطنی در عقد نکاح به عرصه‌ی ظهور درآید، شارع الفاظ خاصی را برای آن وضع کرده است.در واقع هدف این پژوهش در مرتبه‌ی اول اهمیت صیغه‌ی لفظی در عقد نکاح و در مرتبه‌ی بعدی شرایط الفاظ عقد نکاح وروش‌های جایگزین لفظ نزد مذاهب اسلامی وقانون ایران می‌باشد. این پژوهش به روش توصیفی تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای و جمع‌آوری فیش‌های اطلاعات انجام‌شده است. یافته‌های این پژوهش نشان داد که دیدگاه‌های فقها در رابطه با الفاظ ایجاب و قبول متفاوت است. شافعیه، حنابله ، امامیه و قانون ایران، قائل به دو لفظ خاص (تزویج و إنکاح) می‌باشند؛ و از طرفی حنفیه و مالکیه؛ قائل به انعقاد نکاح به هر لفظ دال بر تملیک با رعایت شروطی می‌باشند. الفاظ ایجاب و قبول دارای مجموعه‌ای از شروط می‌باشند که اختلاف فقها در عربی بودن و ماضی بودن صیغه‌ی عقد نکاح است و در سایر شروط ازجمله؛ فوریت، اتحاد مجلس عقد و غیره تا حدودی باهم مشترک هستند. ماده‌ی 191 ق.م می‌گوید: (عقد با قصد انشاء محقق می‌شود…)، لذا امور کاشف از قصد انشاء می‌تواند: (الفاظ، سکوت؛ اشاره (عمل) ،کتابت و معاطات ) باشد که دیدگاه فقها در رابطه با برقراری عقد غیر از الفاظ متفاوت است. فقها معتقدند لفظ در اعلام اراده صریح بوده و برای آن طریقیت قائل هستند نه اینکه لفظ در عقد نکاح موضوعیت داشته باشد. لذا از این بحث می‌توان نتیجه گرفت که اگر مبرز صریح دیگری نیز غیر از لفظ یافت شود، کفایت می‌کند و دلیلی ندارد که وسیله‌ی اعلام اراده منحصراً در لفظ باشد. پس اگر طرفین قصد ازدواج داشته باشند و این تصمیم خود را به‌گونه‌ای صریح اعلام نمایند، به‌گونه‌ای عرفا انشاء زوجیت نمایند؛ زوجیت ایجاد می‌گردد.
واژه های کلیدی: عقد نکاح، ارکان نکاح، قصد و رضا، اراده.