نقش شورا در ساختار نظام اجتماعی اسلام از منظر قرآن و روایات فریقین

این پژوهش که در راستای تبیین و تحقیق نقش شورا و مشورت در ساختار نظام اجتماعی اسلام از منظر قرآن و روایات فریقین نگارش یافته است. هر چند در این موضوع مقالات و کتبی به تحریر در آمده است که به طور اجمالی و پراکنده به بخشی خاص این موضوع پرداخته است، اما این نوشتار با روش توصیفی – تحلیلی و تطبیقی، موضوع مذکور را به گونه‌‌ای نظامند و همه جانبه مورد بررسی قرار داده، نقش شورا در ساختار نظام اجتماعی اسلام از دیدگاه مکتب اسلام یک نقش مهم و کلیدی بوده چنانکه در نظام سیاسی و اجتماعی عصر پیامبر اکرم (ص) و خلافت خلفای راشدین (رض) نقش بنیادی داشته است. چون از اهل سنت آن را سالم ترین شیوه‌یِ تشکیل نظام سیاسی و اجتماعی اسلام دانسته اند. و برخی از دانشمندان نو اندیش شیعه‌یِ اثنا عشری آن را، در عصر حضور معصوم یکی از شیوه های انتخاب امام و در عصر غیبت، تنها راه تحقق دموکراسی واقعی و حضور مردم در صحنه های تصمیم سازی و تصمیم گیری در نظام اسلامی دانسته اند. بعد از عصر رسالت در نظر اهل سنت و عصر غیبت از منظر فقهای شیعه تا کنون به نحو خاص تعیین نشده اند اما به نحو عام تعیین شده شده اند. پس شورا برای پیشبرد امور سیاسی و اجتماعی نقش مهم و کلیدی را ایفا کرده است. در این پژوهش جایگاه شورا، در مجموعه‌ای از منابع اسلامی اعم از تاریخ اسلام، قرآن، سنت، دیدگاه شخصیت های اسلامی اعم از شیعه وسنی ، با استفاده از کتب و مقالات، مورد بررسی قرار گرفته و به این نتیجه رسیده است که شورا می‌تواند در ساختار نظام اجتماعی اسلام با تصمیم سازی وتصمیم گیریهای مطلوب جامعه ای منسجم و ایده آلی را رقم بزند و در ساحتها و بخشهای مختلف اجتماع نقش آفرینی نماید.
واژه های کلیدی: اسلام، شورا، قرآن، نظام اجتماعی