ماهیت حق تقدیمی و احکام آن در وقف

یکی از مسائل مهمی که امروزه در باب اجاره‌ی موقوفات مطرح است، مسئله‌ای تحت عنوان حق پذیره یا حق تقدیمی است که در برابر واگذاری منافع وقفی از مستأجر با اعطای حق احداث اعیان دریافت می‌گردد. از آن جایی که مفهوم و ماهیت این حق و آثار و احکام برخاسته از آن به طور کامل مشخص نیست، این پژوهش به بررسی جایگاه قانونی و فقهی این حق پرداخته تا ابهامات موجود در خصوص حق مزبور را مرتفع سازد. مهمترین مسئله در رابطه با حق پذیره یا تقدیمی بررسی ماهیت حق مذکور است و اینکه آیا حق پذیره با مفاهیم شناخته شده در باب اجاره قابل تطبیق است یا به عنوان حقی مستقل شناخته می شود؟ بدیهی است شناسایی ماهیت حق مذکور، تأثیر مستقیم در تشخیص آثار آن دارد. حسب دستاورد این پژوهش، حق پذیره حقی مستقل بوده و قابل تطبیق با مفاهیم مشابه در باب اجاره؛ از جمله حق سرقفلی و حق کسب و پیشه و تجارت نمی باشد. نتیجهی پژوهش نشان می دهد حق پذیره که مبلغی متناسب با قیمت عادلهی روز زمین است حقی است که به موجر یعنی اداره ی اوقاف تعلق دارد که در مقابل به مستأجر حق احداث اعیان اعطا شده و همچنین حق تمدید قرارداد اجاره و حق اولویت برای وی ایجاد می شود.
واژه های کلیدی: اجاره موقوفه، حق پذیره، حق تقدیمی، حق احداث اعیان، وقف.