طراحی الگوی یکپارچه سازی نظام منابع مالی اسلامی و مالیات های متعارف در ایران

طراحی الگوی یکپارچه‌سازی نظام منابع مالی اسلامی (خمس و زکات) و مالیات‌های متعارف در ایران، یکی از مهم‌ترین راهبردها در جهت بهره‌گیری از ظرفیت‌های منابع مالی اسلامی، احیای این نظام و همچنین اجتناب از پرداخت‌های موازی وجوهات شرعی و مالیات‌های متعارف است. این تحقیق با استفاده از روش تحلیلی توصیفی و با گردآوری داده‌ها از طریق کتابخانه‌ای، ضمن بررسی مبانی فقهی و اقتصادی مورد نیاز و نیز با استناد به شناخت وضع موجود در ایران، تجربه کشور‌های مسلمان و همچنین بررسی سازوکار طراحی ساختار، نشان می‌دهد که طراحی چنین الگویی در ایران مستلزم آن است که حداقل درباره 6 مولفه موضع‌گیری شود. 4 مولفه مربوط به حوزه جمع‌آوری منابع مالی اسلامی و مالیات‌های متعارف و 2 مولفه نیز مربوط به حوزه مصرف است. هر یک از این 6 مولفه دارای ابعاد خاصی است که از کنار هم قرار گرفتن آن‌ها الگوهای متعددی ایجاد می‌شود. این رساله با بررسی هریک از مولفه‌های مذکور، 6 سناریو ارائه می‌دهد و ساختار، مزایا، معایب و ابزارهای سیاستی هرکدام را تبیین می‌نماید. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که الگوی ماتریسی مراجع معظم تقلید، وظایف و منطقه اجرایی‌ترین راهبرد و الگوی ماتریسی ولی فقیه-مراجع،‌ وظایف و منطقه (صرفاً نماینده ولی‌فقیه) کارآمدترین شیوه محسوب می‌شود. همچنین تحلیل آرای خبرگان از طریق پرسش‌نامه نیز نشان داد که الگوی ماتریس ولی‌فقیه، وظایف و منطقه موثرترین راهبرد در این حوزه است.
واژه‌های کلیدی: خمس، زکات، مالیات، یکپارچه سازی، منابع مالی، منابع اقتصادی، مالیات‌ها، نظام اقتصادی، ایران