معرفی امر به معروف و نهی از منکر: مبانی، احکام و آثار آن
یادداشت: کتابنامه: ص. ۲۱۵ – ۲۱۶؛ همچنین به صورت زیرنویس.
یادداشت: نمایه.
موضوع: تهرانی، مجتبی،۱۳۱۶ - ۱۳۹۱ . — وعظ
موضوع: امر به معروف و نهی از منکر
موضوع: Enjoining what is good and prohibiting what is evil
موضوع: امر به معروف و نهی از منکر — جنبههای قرآنی
موضوع: Enjoining what is good and prohibiting what is evil — Qur’anic teaching
رده بندی کنگره: BP۱۰/۵
معرفی مختصر کتاب
نکتۀ اساسی از نظر نویسنده در این مبحث، این است که این بحث با امربهمعروف و نهیازمنکر از نظر فقهی متفاوت است. امربهمعروف و نهیازمنکر از دیدگاه فقهی یک واجب کفایی است که دارای مراتب قلبی، لسانی و یدی است، اما این مبحث اصلاً ارتباطی به امربهمعروف و نهیازمنکر به معنای فقهی آن ندارد؛ بلکه بحث در مورد یک سنخ واجبات و محرّمات درونی یا جوانحی است؛ مانند توبه که از واجبات درونی است و به معنای پشیمانی از گناه است، همچنین واجب فوری هم هست.
وی معتقد است: امربهمعروف و نهیازمنکر مورد بحث نیز مانند توبه از واجبات درونی است که عبارت از حالت نفسانی است که روی قلب و دل انسان اثر میگذارد و موجب میشود آنچه مورد سخط خداوند و مبغوض اوست، مبغوض انسان هم قرار بگیرد و آن را مکروه بدارد و نسبتبه آنچه مورد حبّ خداوند است، راضی و خشنود شود؛ بنابراین تعریف، برای امربهمعروف و نهیازمنکر جدای از بحث فقهی، یک عنوان دیگری وجود دارد که عبارت است از حرمت رضا به منکر؛ به این معنا که حرام است انسان خشنود باشد و رضا بدهد به ترک معروف و عملی که مورد امر الهی است و همچنین عکس آن. به عبارت دیگر، واجب است انسان عمل منکر را مکروه بدارد. از طرف دیگر، ترک واجب که عبارت است از معروف را هم مکروه بدارد.
یکی دیگر از عناوینی که در این کتاب مورد بررسی قرار گرفته است، شراکت در عمل منکر است. به باور نویسنده، در بررسی روایات این نتیجه حاصل میشود که این عمل جوانحی با عمل جوارحی همسو قرار داده شده است؛ یعنی خوشحالی انسان از معصیت دیگری، مثل نفسِ معصیت او است؛ لذا اگر کسی گناهی مرتکب شود و از گناه خود خشنود باشد، مثل این است که دو گناه مرتکب شده است: یک گناه مربوط به عمل بیرونی او است و گناه دوم، مربوط به رضایت درونی از معصیت است.