مشروعیت حکومت از دیدگاه اسلام و ماکس وبر

چکیده:
یک نظام حکومتی بر بستر باورها و زمینه‌های ذهنی حکومت شوندگان شکل می‌گیرد. شکل‌گیری یک حکومت، تشکیل معادله است که طرفین آن را حکومت کنندگان و حکومت شوندگان تشکیل می‌دهند. در این رابطه، حکومت نیاز به اعمال قدرت و اراده برای رسیدن به اهداف خود دارد. فرامین و نواهی حکومت زمانی از طرف مردم (حکومت شوندگان) پذیرفته می‌شود که آنها به حقانیت یک نظام حکومتی باور داشته و اطاعت از آن را بر خود لازم ببینند. مشروعیت در معنای ناب و خالص، اعتقاد حکومت شوندگان به حقانیت حکومت کنندگان است. ماکس وبر در صورت بندی مشروعیت حکومت‌ها، سه نوع سیادت کاریزما (فره)، سنتی و عقلانی ـ قانونی را که هر کدام دارای ویژگی‌های خاص خود هستند، مطرح می‌کند. این مقاله ضمن بررسی دیدگاه ماکس وبر درباره مشروعیت، دیدگاه اسلام را نیز در این باره از منظر اهل سنت و شیعه مطرح ارائه می‌دهد.
واژه های کلیدی: امامت، ولایت، قدرت، خلافت، حکومت، مشروعیت، سیادت