بررسی فقهی حقوقی بیع اعضای بدن

نحوه‌ ارتباط انسان با اعضای بدن خود، از مباحثی است که امروزه در حل برخی مسائل مستحدثه مورد توجه قرار گرفته است. تعیین نوع این رابطه، حدود تصرفات انسان را مشخص می‌کند. ماهیت این رابطه در کلام فقیهان و برخی نویسندگان با عنوان رابطه تملیکی، یعنی ملکیت ذاتی و اعتباری و تسلیطی تبیین شده است. با بررسی ادله‌ فقهی و مبانی حقوقی، این رابطه از نوع سلطنت است. رابطه‌ انسان با اعضای بدن خود، چه با تعبیر مالکیت ذاتی به کار رود و چه با تعبیر سلطنت و حق تصرف، حاکی از یک معناست و آن، سیطره و سلطه‌ انسان بر اعضای خویش است. از آثار تبیین این رابطه، مشخص شدن پاسخ این پرسش است که آیا انسان در برابر اعضای عضوی از بدن خود به دیگری، می‌تواند طلب عوض کند و آن را در قالب خرید و فروش طرح کند یا اینکه چنین اختیاری ندارد. آنچه از بررسی اقوال و ادله به دست می‌آید این است که اگر به هر دلیلی، عضوی از بدن انسان قطع شود، عنوان مال بر آن صدق می‌کند و قابل معاوضه و خرید و فروش خواهد بود.
واژه‌های کلیدی: بیع، اعضای بدن