بررسی تطبیقی اقتصاد تعاونی، سرمایه داری و اسلامی

مطابـق اصول اقتصادی قانون اساسـی جمهوری اسـلامی ایران، اقتصـاد تعاونی در کنار بخش خصوصی و دولتی بهصورت یکی از بخشهای سـهگانه اقتصاد ایران تعیین شـدهاست. یکی از پرسشهای اساسی که از زمان تصویب قانون تا به امروز مطرح بوده است، جایـگاه اقتصـاد تعاونـی در نظامهای اقتصادی اسـت. آیا اقتصاد تعاونـی بهعنوان نظام تمامعیار اقتصادی در عرض نظامهای سرمایهداری، سوسیالیسم و اسلام مطرح است؟ یا آنگونه که برخی ادعا کردهاند یکی از مجموعههای اقتصاد سرمایهداری یا شکل رقیقشده سوسیالیسـم اسـت؟نسبت آن با اقتصاد اسلامی چیست؟ و آیا میتواند بهصورت بخشی از نظام اقتصادی اسلام استفاده شود؟ در نوشته پیشرو،به روشتوصیفی- تحلیلیاشاره شده و با مقایسه آموزههایاقتصاد تعاونی با نظام سرمایهداری مشخص میشود که اقتصاد تعاونی با نظام سرمایهداری به لحـاظ مبانی، کارکـرد و نیز نتیجههای حاصلشـده، تفاوتهای اساسـی دارند؛ بهگونهای کـه آن دو را میتـوان دو نظـام اقتصادی بهطور کامل متباین دانسـت، امـا میزان دوری آن از آموزههای اسـلامی بهمراتب کمتر اسـت. به این علت با اسـتفاده از آموزههای اسـلامی میتـوان اصلاحهایـی در آن انجام داد و کاسـتیهای آن را برطرف کـرد و بهعنوان یکی از بخشهای نظام اقتصادی اسلام دانست.