جرم شناسی فقهی و حقوقی کودک آزاری

در بخش نخست این مقاله، پس از مفهوم شناسی کودک آزاری، جلوه های گوناگون این پدیده نابهنجار از منظر حقوق بین الملل و حقوق ایران بررسی شد. در ادامه به اقسام حرمت آن از نگاه فقه و احکام فقهی فقها نگریسته می شود. کودک آزاری از نگاه فقه، با توجه به تعریفی که از کودک آزاری گذشت، از ابواب متعددی می توان حکم حرمت کودک آزاری را استفاده نمود. کودک آزاری از مصادیق ظلم یکی از بزرگ ترین گناهان، ظلم و آزار به کسی است که هیچ پناه گاهی جز خداوند ندارد. در حدیث نبوی می خوانیم: “اَنَهُ قَالَ: قَالَ اللَهُ – عَزَ وَ جَلَ-: اشْتَدَ غَضَبِی عَلَی مَنْ ظَلَمَ اَحَداً لَا یَجِدُ نَاصِراً غَیْرِی” بنابراین، یکی از مصادیق بارز آن، ظلمی است که از سوی والدین یا سرپرستان قانونی به فرزندان می شود. لذا ظلم والدین به فرزندان از مسلم ترین اعمال حرام بوده و ممنوع است. البته از دیدگاه اسلام هر گونه آزار جسمی و روانی کودک حرام است. از این رو، علاوه بر حرمت تکلیفی، حکم وضعی آن نیز که عبارت است از مجازات جزائی و ضمان مدنی در مورد والدین ظالم اجرا خواهد شد.
واژه‌های کلیدی: کودک آزاری، جرم شناسی، فقه اسلامی، حقوق.
یادداشت: این مقاله در دو قسمت منتشر شده است.
یادداشت: اطلاعات مقاله قسمت ۱: گاهنامه پگاه حوزه، سال ۱۳۸۹، شماره ۲۷۸.
چکیده: از نظر پیمان نامه حقوق کودک و هم چنین قوانین داخلی ایران، انواع مختلف کودک آزاری، ممنوع شمرده شده است. البته کودک آزاری نیز انواع و اقسام مختلفی دارد که از آن جمله می توان به کودک آزاری ناشی از آزار جسمی؛ مانند ضرب و جرح، کودک آزاری ناشی از بهره گیری خلاف، مانند بهره گیری جهت قاچاق و مطلق به کار گرفتن کودکان زیر پانزده سال، کودک آزاری ناشی از ترک فعل؛ مانند نادیده گرفتن عمدی سلامت، بهداشت و ترک انفاق، کودک آزاری جنسی؛ مانند استفاده از کودک در هرزه گری ها اشاره کرد. از نظر فقهی نیز می توان به ممنوعیت آن در ابعاد مختلف فقهی نگریست؛ چرا که به لحاظ فقهی، علاوه بر حرمت ظلم و ایذاء، حفظ سلامت جسمی و روانی کودک نیز از وظایف سرپرستان او به شمار می رود.
واژه های کلیدی:کودک آزاری، تادیب کودک، کودک بد رفتار، سرپرست کودک.