تحلیلی بر بایسته‌های تصمیم‌گیری مشورتی براساس آموزه‌های اسلامی

هدف پژوهش، شناسایی بایسته­های تصمیم­گیری مشورتی براساس آموزه­های اسلامی است. مطالعات صاحبنظران نشان می­دهد که با وجود بهره­های مطلوبِ مشورت در تصمیم­گیری، این پدیده گاهی نتایج خوشایندی به­دنبال ندارد؛ بنابراین به نظر می­رسد بایدهایی بر این فرآیند حاکم است که مطلوبیت آن را تعیین می‌کند. پرسش اصلی پژوهش این است که بایسته­های تصمیم­گیری مشورتی براساس آموزه­های اسلامی چیست؟ در واقع، پایبندی به چه معیارهایی، مدیران را در تصمیم­گیری مشورتی به نتایج مطلوب رهنمون می­سازد و بهبود عملکرد مادی و معنوی در پی دارد؟ بدین منظور، روش­ تحلیل محتوای استقرایی به­کار برده شد. براساس یافته­ها، مهمترین بایسته­های تصمیم­گیری مشورتی در آموزه­های اسلام عبارت است از: توجه به موانع شرعی مشورت، صیانت از حریمها، اتصالات معنوی، دقت در صفات مشاور، گزینش هدفمند عقاید، توانمندی در تصمیم و اجرا. نتایج بررسی نشان می­دهد که بعضی بایسته­های اسلامی در مبانی مدیریتی موجود است؛ اما در آموزه­های اسلامی نظایر وسعت­یافته­تری از آنها هست. برخی بایسته­های اسلامی اساساً با مبانی مدیریتی در تعارض، و یا در آن فاقد معناست. دسته­ای از بایسته­های اسلامی نیز با مبانی مدیریتی در تعارض نیست؛ ولی از دید اندیشمندان مدیریت به‌دور مانده و مورد غفلت واقع شده است.
واژهای کلیدی: تصمیم گیری، مشورتی، بایسته ها، مشورت گروهی، مشورت انفرادی، مشارکت